(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

సభాపర్వ - అధ్యాయ 073

॥ శ్రీః ॥
2.73. అధ్యాయః 073
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Topics
వ్యాసంప్రతి యుధిష్ఠిరేణ ఉత్పాతఫలప్రశ్నే వ్యాసేన తత్కథనపూర్వకం కైలాసగమనమ ్॥ 1॥
వ్యాసోక్తం భ్రాతృషు నివేద్య శోచతో యుధిష్ఠిరస్య అర్జునేన సమాశ్వాసనం॥ 2। ।
యిధిష్ఠిరేణ సమయకరణం॥ 3॥
Mahabharata - Sabha Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ॥

`అనుసంసార్య నృపతీన్పాండవాః పాండవాగ్రజం।
అభిజగ్ముర్మహేష్వాసా ధర్మరాజం యుధిష్ఠిరం॥ 2-73-1(14195)
సోఽనుమేనే మహాబాహుర్భాతౄంశ్చ సుహృదస్తథా'।
శిష్యైః పరివృతో వ్యాసః పురస్తాత్సమపద్యత॥ 2-73-2(14196)
సోఽభ్యయాదాసనాత్తూర్ణం భ్రాతృభిః పరివారితః।
పాద్యేనాసనదానేన పితామహమపూజయత్॥ 2-73-3(14197)
అథోపవిశ్య భగవాన్కాంచనే పరమాసనే।
ఆస్యతామితి చోవాచ ధర్మరాజం యుధిష్ఠిరం॥ 2-73-4(14198)
అథోపవిష్టం రాజానం భ్రాతృభిః పరివారితం।
ఉవాచ భగవాన్వ్యాసస్తత్తద్వాక్యవిశారదః॥ 2-73-5(14199)
దిష్ట్యా వర్ధసి కౌంతేయ సాంరాజ్యం ప్రాప్య దుర్లభం।
వర్ధితాః కురవః సర్వే త్వయా కురుకులోద్వహ॥ 2-73-6(14200)
ఆపృచ్ఛే త్వాం గమిష్యామి పూజితోఽస్మి విశాంపతే।
ఏవముక్తః స కృష్ణేన ధర్మరాజో యుధిష్ఠిరః॥ 2-73-7(14201)
అభివాద్యోపసంగృహ్య పితామహమథాబ్రవీత్॥ 2-73-8(14202)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 2-73-8x(1509)
సంశయో ద్విపదాం శ్రేష్ఠ మమోత్పన్నః సుదుర్లభః।
తస్య నాన్యోఽస్తి వక్తా వై త్వామృతే ద్విజపుంగవ॥ 2-73-9(14203)
ఉత్పాతాంస్త్రివిధాన్ప్రాహ నారదో భగవానృషిః।
దివ్యాంశ్చైవాంతరిక్షాంశ్చ పార్థివాంశ్చ పితామహ॥ 2-73-10(14204)
`సుమహచ్చ ఫలం తేషాం భవితేతి న సంశయః'।
అపి చైద్యస్య పతనాచ్ఛాంతమౌత్పాతికం మహత్॥ 2-73-11(14205)
వైశంపాయన ఉవాచ॥ 2-73-12x(1510)
రాజ్ఞస్తు వచనం శ్రుత్వా పరాశరసుతః ప్రభుః।
కృష్ణద్వైపాయనో వ్యాస ఇదం వచనమబ్రవీత్॥ 2-73-12(14206)
త్రయోదశ సమా రాజన్నుత్పాతానాం ఫలం మహత్।
సర్వక్షత్రవినాశాయ భవిష్యతి విశాంపతే॥ 2-73-13(14207)
త్వామేకం కారణం కృత్వా కాలేన భరతర్షభ।
సమేతం పార్థివం క్షత్రం క్షయం యాస్యతి భారత।
దుర్యోధనాపరాధేన భీమార్జునబలేన చ॥ 2-73-14(14208)
స్వప్నం ద్రక్ష్యసి రాజేంద్ర తస్మిన్కాల ఉపస్థితే।
తత్తేఽహం సంప్రవక్ష్యామి తన్నిబోధ యుధిష్ఠిర॥ 2-73-15(14209)
యాంతం ద్రక్ష్యసి రాజేంద్ర క్షపాంతే త్వం వృషధ్వజం।
నీలకంఠం భవం స్థాణుం కపాలిం త్రిపురాంతకం॥ 2-73-16(14210)
ఉగ్రం రుద్రం పశుపతిం మహాదేవముమాపతిం।
హరం శర్వం వృషం శూలం పినాకిం కృత్తివాససం॥ 2-73-17(14211)
కైలాసకూడప్రతిమే వృషభేఽవస్థితం శివం।
నిరీక్షమాణం సతతం పితృరాజాశ్రితాం దిశం॥ 2-73-18(14212)
ఏవమీదృశకం స్వప్నం ద్రక్ష్యసి త్వం విశాంపతే।
మా తత్కృతే హ్యనుధ్యాహి కాలో హి దురతిక్రమః॥ 2-73-19(14213)
స్వస్తి తేఽస్తు గమిష్యామి కైలాసం పర్వతం ప్రతి।
అప్రమత్తః స్థితో దాంతః పృథివీం పరిపాలయ॥ 2-73-20(14214)
వైశంపాయన ఉవాచ॥ 2-73-21x(1511)
ఏవముక్త్వా స భగవాన్కైలాసం పర్వతం యయౌ।
కృష్ణద్వైపాయనో వ్యాసః సహ శిష్యైః సహానుగైః॥ 2-73-21(14215)
గతే పితామహే రాజా చింతాశోకసమన్వితః।
నిః శ్వసన్నుష్ణమసకృత్తమేవార్థం విచింతయన్॥ 2-73-22(14216)
కథం తు దైవం శక్యేత పౌరుషేణ ప్రబాధితుం।
అవశ్యమేవ భవితా యదుక్తం పరమర్షిణా॥ 2-73-23(14217)
తతోఽబ్రవీన్మహాతేజాః సర్వాన్భ్రాతౄన్యుధిష్ఠిరః।
శ్రుతం వై పురుషవ్యాఘ్రా యన్మాం ద్వైపాయనోఽబ్రవీత్॥ 2-73-24(14218)
తదా తద్వచనం శ్రుత్వా మరణే నిశ్చితా మతిః।
సర్వక్షత్రస్య నిధనే యద్యహం హేతురీప్సితః॥ 2-73-25(14219)
కాలేన నిర్మితస్తాత కో మమార్థోఽస్తి జీవతః।
ఏవం బ్రువంతం రాజానం ఫాల్గునః ప్రత్యభాషత॥ 2-73-26(14220)
మా రాజన్కశ్మలం ఘోరం ప్రవిశో బుద్ధినాశనం।
సంప్రధార్య మహారాజ యత్క్షమం తత్సమాచర॥ 2-73-27(14221)
వైశంపాయన ఉవాచ॥ 2-73-28x(1512)
తతోఽబ్రవీత్సత్యధృతిర్భ్రాతౄన్సర్వాన్యుధిష్ఠిరః।
ద్వైపాయనస్య వచనం తత్రైవ సమచింతయత్॥ 2-73-28(14222)
అద్యప్రభృతి భద్రం వః ప్రతిజ్ఞాం మే నిబోధత।
త్రయోదశ సమాస్తాత కో మమార్థో ఽస్తి జీవతః॥ 2-73-29(14223)
న ప్రవక్ష్యామి పరుషం భ్రాతౄనన్యాంశ్చ పార్థివాన్।
స్థితో నిదేశే జ్ఞాతీనాం యోక్ష్యే తత్సుముదాహరన్॥ 2-73-30(14224)
ఏవం మే వర్తమానస్య స్వసుతేఽష్వితరేషు చ।
భేదో న భవితా లోకే భేదమూలో హి విగ్రహః॥ 2-73-31(14225)
విగ్రహం దూరతో రక్షన్ప్రియాణ్యేవ సమాచరన్।
వాచ్యతాం న గమిష్యామి లోకేషు మనుజర్షభాః॥ 2-73-32(14226)
భ్రాతృర్జ్యేష్ఠస్య వచనం పాండవాః సంనిశంయ తత।
తమేవ సమవర్తంత ధర్మరాజహితే రతాః॥ 2-73-33(14227)
సంసత్సు సమయం కృత్వా ధర్మరాడ్భ్రాతృభిః సహ।
పితౄంస్తర్ప్య యథాన్యాయం దేవతాశ్చ విశాంపతే॥ 2-73-34(14228)
కృతమంగలకల్యామో భ్రాతృభిః పిరవారితః।
గతేషు క్షత్రియేంద్రేషు సర్వేషు భరతర్షభ॥ 2-73-35(14229)
యుధిష్ఠిరః సహామాత్యః ప్రవివేశ పురోత్తమం।
దుర్యోధనో మహారాజ శకునిశ్చాపి సౌబలః।
సభాయాం సమణీయాయాం తత్రైవాస్తే నరాధిప॥ ॥ 2-73-36(14230)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే సభాపర్వణి ద్యూతపర్వణి త్రిసప్తతితమోఽధ్యాయః॥ 73 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.